Ի՞նչ է կետո-սննդակարգը և ինչպես է այն ազդում օրգանիզմի վրա. մանրամասնում է սննդաբանը

«Aysor.am»-ը գրում է․

«Կետոգեն սննդակարգը հիմնականում մշակվել է դիաբետով հիվանդների համար, սակայն ժամանակի ընթացքում դարձել է քաշի կորստի ամենահայտնի դիետաներից մեկը:

Սննդակարգի դրական և բացասական ազդեցությունների մասին Aysor.am-ին պատմել է սննդաբան Լիլիա Ասատրյանը.

«Կետո դիետան ցածր ածխաջրերի դիետա է, որի ժամանակ մարմինը ստիպված է օգտագործել ճարպը որպես էներգիայի պահուստային աղբյուր: Այն հայտնվել է 1920-ականներին և օգտագործվել էպիլեպսիայի և II տիպի շաքարախտի բուժման համար։ Այսօր այս սննդակարգը լայնորեն կիրառվում է նաև առողջ մարդկանց կողմից՝ նիհարելու և վերակառուցելու նյութափոխանակությունը», - ասաց սննդաբանը։

Կետո դիետայի էությունը ածխաջրերի քանակի նվազեցումն է և ճարպերի այրումը: Ածխաջրերը գլյուկոզայի տեսքով մեր էներգիայի հիմնական աղբյուրն են։ Երբ ածխաջրերի ընդունումը սահմանափակվում է, մարմինը ավելի քիչ ինսուլին է թողարկում գլյուկոզան օգտագործելու համար, և մարմինը մտնում է կատաբոլիզմի վիճակ:

Սննդաբանի խոսքով, կետոգեն դիետան նվազեցնում է ածխաջրերի և սննդային մանրաթելերի ընդունումը մարմնում և կարող է նվազեցնել աղիքներում բակտերիաների բազմազանությունը: Հետևաբար, պետք է օգտագործել դիետան զգուշությամբ և աստիճանաբար: Միևնույն ժամանակ, կարևոր է վերահսկել սննդակարգում սննդային մանրաթելերի քանակը։

Լիլիա Ասատրյանը խորհուրդ է տալիս սնուցման ցանկացած կտրուկ փոփոխությունից առաջ խորհրդակցել բժշկի հետ՝ հնարավոր ռիսկերը վերացնելու համար:

Կետո դիետան ունի նաև մի շարք վտանգավոր կողմեր. Մեծացնում է սրտի հիվանդության վտանգը և ազդում ուղեղի աշխատանքի վրա: Սա կարող է առաջացնել գլխացավեր և շփոթություն: Պատճառն այն է, որ ուղեղի աշխատանքը գրեթե բացառապես կախված է գլյուկոզայից։

Հետևաբար, երբ ածխաջրերի հետ միասին գլյուկոզան դուրս է գալիս սննդակարգից, առաջանում են այս ախտանիշները.

ուշադրության և կատարողականի նվազում, հոգնածություն,

գլխացավ և գլխապտույտ,

մարսողության խանգարում և քաղց,

դյուրագրգռություն և քնի խանգարում,

ծարավ և մկանային սպազմ։

«Կետո դիետան հարուստ է ճարպերով և ցածր ածխաջրերով: Սպիտակուցի քանակը մնում է չափավոր։ Դրա պատճառով օրգանիզմը սկսում է ճեղքել ճարպերը և մտնում է կետոզի վիճակ։ Կետո դիետայի հիմնական սահմանափակումը բարձր ածխաջրերով պարունակվող մթերքների վերացումն է։ Փոխարենը սննդակարգում ավելացվում են միս և ձուկ, ծովամթերք, ձու, բանջարեղեն և կարագ, թթվասեր, պանիրներ, ընկույզներ և սերմեր, ավոկադո, կանաչ բանջարեղեն»,- ասաց սննդաբանը։

Կախված կետո դիետայի տեսակից և խստությունից՝ սպիտակուցների, ճարպերի և ածխաջրերի հարաբերակցությունը կարող է փոքր-ինչ տարբերվել։ Օրինակ, դասական կետո  դիետայում սպիտակուցի ընդունումը սահմանափակվում է 20% -ով, սակայն սպորտային նպատակներով ավելի հաճախ օգտագործվում է բարձր սպիտակուցային տարբերակ:

Հետազոտությունները ցույց են տվել, որ շատ ցածր ածխաջրերով դիետա ունեցող մարդիկ շատ ավելի քիչ սննդային մանրաթել են օգտագործում՝ համեմատած սովորական սննդակարգի վրա գտնվողների հետ:

Իսկ բջջանյութի պակասը վնասակար է աղիքների առողջության համար, բարձրացնում է խոլեստերինի մակարդակը և սրտանոթային հիվանդությունների վտանգը, հանգեցնում է փորկապության, որն էլ կետոգեն դիետայի հիմնական կողմնակի ազդեցությունն է:

Նիհարել ցանկացողներին, սննդաբանը խորհուրդ է տալիս մշակել առողջ, հավասարակշռված սննդակարգ, որը առանց վերամշակված մթերքների ավելի առողջարար կլինի, քան կարճաժամկետ, արագ գործող այլընտրանքը: Ամեն դեպքում, միայն սննդակարգի փոփոխությունն առանց ապրելակերպի փոփոխության երկարաժամկետ ազդեցություն չի ունենա»։