Դավիթ Գյուրջինյան. հրամանատար, որի ամենամեծ կորուստն իր զինվորն է

«Վարուժանն իմ ենթական էր, իմ աջ ձեռքը։ Մինչև հիմա չեմ կարողանում ինքս ինձ ներել։ Եկավ իմ ջոկ, ասեցի՝ հերիք է, տուն գնա։ Չլսեց, մնաց...խփվեց: Այդ օրը որոշեցի՝ եթե որդի ունենամ, անունը Վարուժան եմ դնելու»,- 1992 թ.-ի օգոստոսի 1-ն է հիշում «Զորավար Անդրանիկ» կամավորական ջոկատի հրամանատար Դավիթ Գյուրջինյանը։

Այդ օրը Տավուշում լարված էր, հակառակորդն Այգեպարի սահմանագծում հարձակման էր անցել։ Վարուժան Պողոսյանը այդ մարտում ընկած զինվորներից մեկն է:

Դավիթ Գյուրջինյանը զինվորականի կյանքն ընտրեց իր կամքից անկախ: Նախքան պատերազմը հյուսն էր, սակայն ուրագն ու սղոցը ստիպված էր թողնել ու ձեռքն առնել զենքը.

«Պահ է եղել, երբ տեսել ենք՝ 100 պատգարակ են բերում վիրավորների համար։ Կռիվների ժամանակ մտածում էինք՝ տեսնես որ մեկիս կտանեն այդ պատգարակով»,- աչքերը հառած մի կետի՝ պատմում է հրամանատարը։

Ասում է՝ հայրենիքը պետք է սիրել սեփական երեխայի ու ծնողի պես, այսինքն՝ գիտակցումով, որ զիջելու տեղ չունես.

«Զինվորական գործում հրամանատարի համար ամենադժվարը կարգապահությունը պահելն է։ Կարգապահ զինվորի համար ամեն ինչ հաղթահարելի կլինի։ Եթե պատերազմի ժամանակ զինվորը, բարութի հոտն առնելուց հետո, կարողանում է ոտքի վրա կանգնել, ուրեմն նրա առաջը ոչ ոք չի կարող առնել։ Նա իր պոստը չի թողնի, երբե՛ք»,- իր զինվորների սխրանքները վերհիշելով՝ ասում է Գյուրջինյանը։

Նա խիստ հրամանատար է եղել։ Երբևէ չի ներել զինվորի արած սխալը։ Նրա համար միևնույն է՝ զինվորն ում որդին է։ Զինվորը հայրենիքի ու իր հրամանատարի որդին էլ է.

«Միշտ աշխատել եմ այնպես անել, որ իմ զինվորին ոչ թե տանեն, այլ ինքն իր ոտքով տուն գնա։ Բայց 1992-ի օգոստոսի մեկը... Կյանքիս ամենամեծ ձախորդությունն էր Վարուժանի մահը»,- պատմում է հրամանատարը։

7 տարի Գյուրջինյանի ստորաբաժանումը եղել է Արցախի և Հայաստանի ԶՈՒ-ի առաջին տեղում։ Դավիթ Գյուրջինյանն իր ջոկատով շատ կռիվներ է մղել։ Ամենալավը հիշում է Կնդվասակի կռիվը: 1993 թ. հունվարի 17-ին բեկորային վնասվածք է ստացել, սակայն չի լքել հենակետը, որովհետև, ասում է, հրամանատարը պետք է մնա ու «դուխ տա» իր զինվորներին. 

«Իսկական հրամանատարը պիտի սառնասիրտ լինի։ Զոհ տալով աչքի չես ընկնի։ Պիտի այնպես անես, որ առանց զոհի կատարես առաջադրանքդ։ Ես Վարուժանին եմ կորցրել իմ ջոկից ու հիմա չեմ կարողանում ինձ ներել դրա համար։ Հրամանատարը իրավունք չունի ընկճվելու։ Ամեն ինչ գիտակցել եմ, բայց երբեք չեմ արտահայտվել զինվորներիս մոտ»,- պատմում է Գյուրջինյանը։

Պատերազմը փոխել է նաև հրամանատարին. սկսել է ճանաչել մարդկանց, գնահատել ընտանիքը  ու ավելի շատ սիրել հայրենիքը:

«Տավուշցին աննկուն է իր լեռների պես. նա գիտի իր հայրենի հողը պաշտպանել»,-խոսքը եզրափակում է հրամանատարը։

Աննա Խաչատրյան