Լրահոս

«Մահ Ամերիկային» կոչերով է ավարտվել Իրանի հոգևոր առաջնորդի ելույթը մեջլիսում: Խամենեին երկրում սկսված հակակառավարական ցույցերի համար մեղադրել է Միացյալ Նահանգներին և Իսրայելին: Ըստ նրա՝ այդ երկրները չեն կարողանում հանդուրժել, որ, չնայած պատժամիջոցներին, Իրանը զարգանում է:

Իրանի արտաքին գործերի նախարարության պաշտոնական ներկայացուցիչ Նասեր Քանաանին հոկտեմբերի 3-ին հերքել է, թե իբր Իրանը ԱԹՍ-ներ է տրամադրել ռուսական կողմին Ուկրաինայի հետ հակամարտության շրջանակում կիրառելու նպատակով: «Իրանն անհիմն է համարում Ռուսաստանին անօդաչու թռչող սարքերի մատակարարման մասին հրապարակված հաղորդագրությունները՝ ուկրաինական պատերազմում օգտագործելու համար և չի հաստատում դրանք»,- ինչպես հաղորդում է «Արմենպրես»-ը, վկայակոչելով «ՌԻԱ Նովոստի»-ին, այս մասին նշել է Քանաանին, որի խոսքերը հրապարակվել են Իրանի ԱԳՆ-ի «Տելեգրամ» ալիքում: Նա ընդգծել է, որ Իրանը հավատարիմ է չեզոքության քաղաքականությանը: Քանաանիի խոսքով՝ Թեհրանը հավատարիմ է Ռուսաստանի Դաշնության և Ուկրաինայի միջև առկա տարաձայնությունների քաղաքական լուծման անհրաժեշտությանը։

«Եթե Ադրբեջանն ու Թուրքիան Իրան չմտնեն, քրդերն այնտեղ ցեղասպանություն կարող են անել»: Սա մեջբերում էր ադրբեջանական հեռուստաալիքներից մեկի հաղորդավարի տեքստից: Բաքուն ու Անկարան վերջին շաբաթների ընթացքում քարոզչական պնդումներ են անում, թե 44-օրյա պատերազմից հետո Իրանը ապաստան է տվել քրդական «անջատողական» ուժերին, որոնք գոյութենական սպառնալիք են Ատրպատականում ապրող թյուրքախոսների համար:

Հոկտեմբերի 2-ին «Միքայելյան» բժշկական կենտրոնից ոստիկանություն հաղորդում է ստացվել, որ կրծքավանդակի և որովայնի կտրած-ծակած վերքերով բուժօգնության է տեղափոխվել 51-ամյա տղամարդ: Ըստ բժշկի տեղեկանքի՝ նա ի վիճակի չէ հաղորդում տալու: Ոստիկանության Քանաքեռ-Զեյթունի բաժնի քրեական հետախույզների ձեռնարկած միջոցառումների արդյունքում պարզվել է, որ ժամը 17.50-ի սահմաններում Քանաքեռի Մ. Մելիքյան փողոցի տներից մեկի բակում տեղի ունեցած վիճաբանության ժամանակ 51-ամյա տղամարդուն կտրող-ծակող գործիքով հարվածներ է հասցրել Ավան-Առինջ թաղամասի բնակիչ 27-ամյա երիտասարդը: Նա հայտնաբերվել, ձերբակալվել և տեղափոխվել է ոստիկանության Երևան քաղաքի վարչության ՁՊՎ: Նախապատրաստված նյութերն ուղարկվել են նախաքննական մարմին:

Այս տարվա հունիս-սեպտեմբեր ամիսների ընթացքում ոռոգման նպատակներով Սեւանա լճից բաց է թողնվել 165 միլիոն 63 հազար խորանարդ մետր ջուր։ Ինչպես «Արմենպրես»-ին տեղեկացրին ՀՀ Շրջակա միջավայրի նախարարության «Հիդրոօդերեւութաբանության եւ մոնիտորինգի կենտրոն» ՊՈԱԿ-ից, 2022 թվականի հոկտեմբերի 3-ի դրությամբ Սեւանա լիճը ծովի մակարդակից գտնվել է 1900 մետր 43 սանտիմետրի վրա՝ նախորդ տարվա նույն օրվա 1900 մետր 54 սանտիմետր նիշի դիմաց։ 2022 թվականի հունվարից հոկտեմբեր ընկած ժամանակահատվածում Արփա-Սեւան թունելային ջրատարով, ներառյալ ստորերկրյա հոսքը, Սեւանա լիճ է տեղափոխվել 155 միլիոն 444 հազար խորանարդ մետր ջուր։ Նույն աղբյուրի տեղեկացմամբ՝ Սեւանա լճից ոռոգման նպատակներով ջրբացթողումները դադարեցված են սեպտեմբերի 19-ից։

Հայաստանում Մեծ Բրիտանիայի դեսպանությունը սարսափած է այն տեսանյութից, որում երևում է, թե ինչպես են գերի ընկած հայ զինվորները գնդակահարվում ադրբեջանական ուժերի կողմից։ «Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ այս մասին դեսպանությունը հայտնել է «Ֆեյսբուք»-ի իր էջի գրառմամբ։ «Մենք ողջունում ենք Ադրբեջանի գլխավոր դատախազության հայտարարությունը տեսանյութը համապարփակ հետաքննության ենթարկելու հանձնառության մասին։ Ակնկալում ենք, որ հետաքննության արդյունքները կհրապարակվեն։ Ակնկալում ենք, որ վատ վերաբերմունքի, չարաշահումների և կամայական սպանությունների վերաբերյալ բոլոր մեղադրանքները լիովին կհետաքննվեն համապատասխան մարմինների կողմից»,- ասվում է գրառման մեջ։

ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի գրասենյակը հաղորդագրություն է տարածել, որում ասվում է. «Վեհափառ Հայրապետի հրավերով Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում ՀՀ և ԼՂՀ նախկին նախագահների հանդիպման նախաձեռնության վերաբերյալ ՀՀ առաջին նախագահ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի արձագանքում ներկայացված գնահատականների, այդ թվում՝ հանդիպումների արդյունավետության վերաբերյալ, ՀՀ երրորդ նախագահ Սերժ Սարգսյանի տեսակետը կհրապարակվի հանդիպման մասնակից շահագրգիռ մյուս կողմերի հետ քննարկումների արդյունքում: Ինչ վերաբերում է Ցյուրիխյան արձանագրությունների և հայ-թուրքական հաշտության հնարավոր պայմանագրի վերաբերյալ Լևոն Տեր-Պետրոսյանի դատողություններին, ապա դրանք անընդունելի են, իսկ այդ գործընթացների համեմատությունը բացարձակապես տեղին չէ: Դրանում բոլորը կհամոզվեն, երբ պաշտոնապես կհրապարակվի թուրքական կողմի հետ ՀՀ գործող կառավարիչների բանակցած փաստաթուղթը»։

ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի ներկայացուցիչ Նեդ Փրայսը կոչ է արել լիարժեք և անաչառ հետաքննել ադրբեջանցի զինվորների կողմից հայ գերիներին մահապատժի ենթարկելը: «Միացյալ Նահանգները խորապես անհանգստացած է վերջին հաղորդագրություններից այն մասին, որ ադրբեջանցի զինվորները մահապատժի են ենթարկում անզեն հայ գերիների: Մենք լիարժեք և անաչառ հետաքննություն անցկացնելու կոչ ենք անում: Յուրաքանչյուր գազանության պատասխանատուները պետք է պատասխանատվության ենթարկվեն»,-«Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ «Թվիթերի» իր էջում գրել է Փրայսը:

Ադրբեջանի վերջին զինված հարձակումից երեք շաբաթ անց մերոնք դեռ չեն կարողանում Վերին Շորժայի մոտակա բլրակում գտնվող դիրքից դուրս բերել հայ զինծառայողների մարմինները: Ու քանի դեռ անհնար է մոտենալ, այսպես կոչված, «մահվան բլրակին» և պարզել իրողությունը, անհետ կորած համարվող տասնյակ զինվորների ծնողներ հույսը չեն կորցնում, որ իրենց որդիները կամ գերի են, կամ անտառներում թաքնված: Նրանք այսօր Երևանում հանդիպել են Կարմիր խաչի ներկայացուցիչների հետ՝ պարզելու իրենց որդիների ճակատագիրը:

«Յան»-ը կարող է դառնալ Միացյալ Նահանգների պատմության վատթարագույն փոթորիկներից մեկը, հայտնել է ԱՄՆ նախագահ Ջո Բայդենը: Ֆլորիդա նահանգում աննախադեպ ավերածություններ արած փոթորիկը առնվազն 77 մարդու կյանք է խլել:

Հոկտեմբերի 3-ին ՆԱՏՕ-ի բրյուսելյան կենտրոնակայանում ԱԽ քարտուղարը հանդիպել է անդամ պետությունների մշտական ներկայացուցիչների տեղակալների կոմիտեի (DPRC) հետ, տեղեկացնում են ՀՀ ԱԽ քարտուղարի գրասենյակից «Արմեն Գրիգորյանը հանդիպմանը ներկայացրել է սեպտեմբերի 13-ին ադրբեջանական զիված ուժերի կողմից իրականացված լայնածավալ ագրեսիան և դրա հետևանքով ՀՀ սուվերենտարածքի օկուպացիան՝ շեշտելով, որ միջազգային հանրությունը պետք է շարունակի պահանջել Ադրբեջանից, որպեսզի անհապաղ դուրս բերվեն զորքերը ՀՀ ինքնիշխանտարածքից: ԱԽ քարտուղարը ներկայացրել է նաև ագրեսիայի արդյունքում ստեղծված հումանիտար ճգնաժամի և քաղաքացիական ենթակառուցվածքներին հասցված վնասների մանրամասները: Այս համատեքստում նաև խոսել է ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից իրականացված պատերազմական հանցագործությունների մասին, որոնց մի մասի վերաբերյալ ներկաները տեղեկացված են եղել։ Արմեն Գրիգորյանը նաև անդրադարձել է Հայաստան-ՆԱՏՕ համագործակցությանը, ՀՀ պաշտպանական համակարգի ժողովրդավարական կառավարմանը, Հայաստանի ժողովրդավարացման արտաքին սպառնալիքներին և պատասխանել ներկաների հարցերին»,- նշված է հաղորդագրությունում:

Ղարաբաղյան կարգավորման բանակցություններից պաշտոնական Երևանի դուրս գալու մասին Նիկոլ Փաշինյանի վերջին թափանցիկ ակնարկից ու Ստեփանակերտ-Բաքու քննարկումների մեխանիզմի ստեղծման մասին հայտնի դառնալուց հետո, այսօր Արցախի անվտանգության խորհուրդը նիստ է հրավիրել, որտեղ միաձայն ընդունվել է 5 կետանոց հայտարարություն:

Հայ գերիներին 2022թ. սեպտեմբերի 13-ին ադրբեջանական «Կոմանդո» ջոկատի կողմից դաժան գնդակահարության տեսանյութի տարածումից հետո, ադրբեջանական իշխանության կազմակերպմամբ, հրապարակվեց հայ զինվորականների մասնակցությամբ 44-օրյա պատերազմի 1 տեսանյութ` փորձելով վաճառել այն միջազգային հանրությանն ու հավասարության նշան դնել իրենց հետ: Դրանից հետո էլ ստիպված եղան հայտարարել, թե քրեական գործ են հարուցել: Բայց դե չդիմանալով` ներկայացրին, թե իբր իրենց քաղաքացիական հասարակությունը հանկարծ տեսավ այդ տեսանյութը, խղճահարվեց ու պահանջեց, որ գործ հարուցեն, ադրբեջանական իշխանությունն էլ այդպես խելոք-խելոք գործ հարուցեց: Փաստորեն, ցինիկությունն այսպես էլ է լինում: Բա ինչպե՞ս հասկանանք, որ միայն մեր անձնակազմով 44-օրյա պատերազմի ժամանակ ադրբեջանական զինվորականների կողմից հայերին միայն խոշտանգելու, գլխատելու, մարմինները մասնատելու 287 օբկեկտիվ [տեսանյութ] ապացույց ենք ամրագրել` չհաշված մյուս պատերազմական հանցանքները: Բա ինչպե՞ս հասկանանք այդ հանցագործներին պետական բարձրագույն մակարդակով պարգևատրելն ու հերոսացնելը: Իսկ միջազգային կառույցները պետք է նկատի ունենան, որ ադրբեջանական հանցանքները այդ երկրում տարիների հայատյացության պետական քաղաքականության հետևանք են, միասնական շղթայի մասեր, ինչը փոքր ինչ անգամ չի դադարել` պատված լինելով ադրբեջանական կեղծ խաղաղության շղարշով: Միջազգային կառույցներին ևս մեկ տվյալ` ՀՀ քննչական կոմիտեում քրեական գործ հարուցվել է դեռ պատերազմի ժամանակ ու այս եզակի, բայց բոլոր դեպքերն այնտեղ քննության առարկա են:

Մոսկվան լռությամբ է պատասխանում ստորջրյա ռուսական միջուկային զենքի հնարավոր փորձարկման մասին միջազգային մամուլի հնչեցրած տագնապին: ՆԱՏՕ-ի հետախուզությունը զգուշացրել է, որ Կարայի ծովում «Պոսեյդոն» միջուկային անօդաչուի փորձարկումից առաջացող ռադիոակտիվ ցունամին կարող է Նյու Յորքի չափ քաղաք ջնջել աշխարհի երեսից:

Օդում կախված լուրերի համաձայն՝ Ադրբեջանի արտգործնախարարը կիրակի Ժնևում հայ գործընկերոջ հետ հանդիպմանը ներկայացրել է Բաքվի այն 5 պահանջները, որոնք այսօր հրապարակել է Նիկոլ Փաշինյանի «Հայկական ժամանակը»: «Հավաստի աղբյուր» ներկայացած հեղինակը, ըստ էության, ուղիղ տեքստով ասում է այն, ինչը դիվանագիտական ձևակերպումներով գրված է մեր արտգործնախարարության հաղորդագրությունում՝ Միրզոյան-Բայրամով հանդիպման մասին:

Այսօր «Սևան» ազգային պարկի հատուկ նշանակության ջոկատի կողմից իրականացված վերահսկողության միջոցառումների արդյունքում լճից դուրս է բերվել և առգրավվել 16 ապօրինի խեցգետնաորսիչ, տեղեկացնում են ՀՀ շրջակա միջավայրի նախարարությունից: Կառավարության որոշմամբ Սևանա լճում թույլատրվում է միայն սիգի արդյունագործական որս և խեցգետնի որսի թույլատրելի չափաքանակները սահմանված չեն։ Լճից դուրս բերված որսագործիքները արգելված որսագործիքների ցանկում են։ «Հիշեցնենք, որ համաձայն վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքի 88-րդ հոդվածի՝ Կենդանական, այդ թվում` ձկան պաշարների պահպանության, որսի և ձկնորսության, ինչպես նաև կենդանական աշխարհից օգտվելու մյուս տեսակների որսի իրականացման կանոնները խախտելը` առաջացնում է տուգանքի նշանակում քաղաքացիների նկատմամբ` սահմանված նվազագույն աշխատավարձի յոթանասունապատիկից մինչև հարյուրքառասունապատիկի չափով, իսկ պաշտոնատար անձանց նկատմամբ` հարյուրապատիկից մինչև երկուհարյուրապատիկի չափով` խախտողի անձնական սեփականություն հանդիսացող հրացանների ու որսորդական միջոցների, ինչպես նաև հիշյալ խախտումները կատարելու գործիք համարվող մյուս առարկաների և կենդանիների բռնագրավմամբ: Որսի կանոնները կոպիտ խախտելը (որսը առանց դրա թույլտվության կամ արգելված վայրերում, կամ արգելված ժամանակ, կամ արգելված գործիքներով կամ եղանակներով), ինչպես նաև որսի մյուս կանոնները պարբերաբար խախտելը` առաջացնում է տուգանքի նշանակում քաղաքացիների նկատմամբ` սահմանված նվազագույն աշխատավարձի հարյուրհիսնապատիկից մինչև երկուհարյուրհիսնապատիկի չափով, իսկ պաշտոնատար անձանց նկատմամբ` հարյուրյոթանասունապատիկից մինչև երկուհարյուրհիսնապատիկի չափով` խախտողի անձնական սեփականություն համարվող հրացանների ու որսորդական միջոցների, ինչպես նաև հիշյալ խախտումները կատարելու միջոց համարվող մյուս առարկաների և կենդանիների բռնագրավմամբ և որսորդության իրավունքի զրկմամբ մինչև 3 տարի ժամանակով: Տեղեկացնենք նաև, որ վերահսկողության միջոցառումները կրելու են շարունակական բնույթ»,-ասվում է նախարարության հաղորդագրությունում: May be an image of 3 people and outdoors May be an image of 1 person and outdoors

Սեպտեմբերի 26-ից հոկտեմբերի 3-ը Երևանի պարեկները մայրաքաղաքում իրականացրած ծառայության արդյունքում հայտնաբերել են ճանապարհային երթևեկության կանոնների 1854 խախտում՝ պահպանվող հատուկ տարածք տեղափոխելով 168 մեքենա։ Մասնավորապես, հայտնաբերվել է ոչ սթափ վիճակում մեքենա վարող՝ 109, առանց վարորդական իրավունքի վկայականի՝ 258 անձ։ 51 տրանսպորտային միջոց շահագործվել է հաշվառման համարանիշերը սահմանված տեղում չփակցված, 13-ը՝ ժամկետանց ժամանակավոր համարանիշերով, 3-ը՝ ստանդարտին չհամապատասխանող, 1-ը՝ փակված, 3-ը՝ անընթեռնելի, 1-ը՝ կեղծված համարանիշերով։ 269 մեքենա շահագործվել է առանց ԱՊՊԱ պայմանագրի, 726-ը՝ տեխնիկական զննություն չանցած։ Բացի այդ, Երևանի պարեկները, տարբեր կասկածանքով, ձերբակալել ու բաժիններ են տարել 31 անձի։ Նույն ժամանակահատվածում Շիրակի և Լոռու մարզերի պարեկները հայտնաբերել են ճանապարհային երթևեկության կանոնների 1055 խախտում՝ պահպանվող հատուկ տարածքներ տեղափոխելով 73 տրանսպորտային միջոց։ Հայտնաբերվել է ոչ սթափ վիճակում մեքենա վարող՝ 33, առանց վարորդական իրավունքի վկայականի՝ 81 անձ։ 13 մեքենա շահագործվել է հաշվառման համարանիշերը սահմանված տեղում չփակցված, 2-ը՝ առանց համարանիշերի, 1-ը անընթեռնելի, 1-ը՝ ժամկետանց ժամանակավոր համարանիշերով։ Բացի այդ, Շիրակի և Լոռու պարեկները, տարբեր կասկածանքով, ձերբակալել ու բաժիններ են տարել 9 անձի։

Ֆրանսիայի վարչապետ Էլիզաբեթ Բորնը հորդորել է չանտեսել Ռուսաստանին՝ նշելով, որ ՌԴ-ն խոշոր տերություն է և նրա հետ երկխոսությունը շարունակվում է: «Ռուսաստանը մնում է խոշոր տերություն, որը վաղը չի դադարի մեր հարևանը լինել: Մենք չենք կարող նրան անտեսել: Ապագան որոշվելու է բանակցությունների սեղանի շուրջ, ոչ թե ռազմի դաշտում: Դա է պատճառը, որ երկրի նախագահն ընտրել է Ռուսաստանի նախագահի հետ երկխոսելու ուղին»,-ինչպես հաղորդում է «Արմենպրես»-ը, վկայակոչելով «ՌԻԱ Նովոստի»-ին, այս մասին վարչապետն ասել է Ազգային ժողովի նիստի ընթացքում, որը նվիրված է եղել Ուկրաինայում տիրող իրավիճակին: Ավելի վաղ Ֆրանսիայի նախագահ Էմանուել Մակրոնը հայտարարել էր, որ Ֆրանսիան պետք է ամեն ինչ անի, որպեսզի Ուկրաինան և Ռուսաստանը վերադառնան բանակցային գործընթացին: Նա նշել էր, որ Ռուսաստանի հետ հարգալից երկխոսությունն արդյունավետ է և թույլ է տալիս արդյունքների հասնել:

Հայ ռազմագերիների իրավունքների պաշտպանության վերաբերյալ Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան և Արդարադատության միջազգային դատարան ներկայացված պահանջների շրջանակներում այսօր նշված դատարաններին է ներկայացվել սույն թվականի հոկտեմբերի 2-ին սոցիալական ցանցերում շրջանառված հայ զինծառայողների սպանության տեսանյութը՝ ևս մեկ անգամ ընդգծելով Ադրբեջանի կողմից էթնիկ հայերի հիմնարար իրավունքների խախտման փաստը: Այդ մասին ասված է Միջազգային իրավական հարցերով ՀՀ ներկայացուցչի ֆեյսբուքյան էջում:

Ռուսաստանի Դաշնության արտաքին գործերի նախարարության պաշտոնական ներկայացուցիչ Մարիա Զախարովան պատասխանել է «Ռոսիա սեգոդնյա» միջազգային լրատվական գործակալության հետևյալ հարցին. «Ինչպե՞ս կմեկնաբանեք հայ և ադրբեջանցի զինծառայողների մահապատիժների տեսարաններ պարունակող տեսանյութերը, որոնք հայտնվել է համացանցում»: «Արմենպրես»-ի հաղորդմամբ՝ Զախարովան նշել է. «Նշված տեսանյութերը լի են ծայրահեղ դաժանության տեսարաններով: Միջազգային մարդասիրական իրավունքի խախտման բոլոր դեպքերը պետք է մանրակրկիտ հետաքննվեն: Ադրբեջանի և Հայաստանի իշխանություններին կոչ ենք անում անհապաղ այդ տեսանյութերի համապարփակ, խորը վերլուծություն անել, այդ թվում ռազմական հանցագործությունների նշանների համար։ Փաստերի հաստատման դեպքում բոլոր մեղավորները պետք է պատասխանատվության ենթարկվեն օրենքի ողջ խստությամբ: Ռուսաստանը շարունակում է լուրջ ջանքեր գործադրել տարածաշրջանում իրավիճակի առողջացման, Բաքվի և Երևանի միջև հարաբերությունների կարգավորման ուղղությամբ: Խաղաղությունն այլընտրանք չունի: Պատրաստ ենք կողմերին անհրաժեշտ օգնություն ցուցաբերել»,-ընդգծել է Զախարովան: