Մեծ դավաճանության խճանկարի փոքրիկ պատառիկները․ Գեղամ Մանուկյան

«ՄԵԾ ԴԱՎԱՃԱՆՈՒԹՅԱՆ խճանկարի փոքրիկ պատառիկները...

ՈՒՇԱԴՐՈՒԹՅՈՒՆ. ՀՀ գլխավոր դատախազութան պաշտոնական գրությամբ հերքվում է Հայրենիքի զանգվածային դավաճանության մասին նիկոլի հայտարարությունները: Այս մասին, օրերս արված հարցումիս ի պատասխան, հայտնել են Դատախազությունից։ Նշել են՝ «2020 թվականի սեպտեմբերի 27-ից մինչև նոյեմբերի 9-ը ԱԱԾ քննչական դեպարտամենտում պետական դավաճանության հոդվածով ՔՐԵԱԿԱՆ ՈՐԵՎԷ ԳՈՐԾ ՉԻ ՀԱՐՈՒՑՎԵԼ»։

Հարցումիս շարժառիթն այլ էր։ Կհիշեն շատերը՝ պատերազմի ամենաբեկումնային օրերին, երբ կոտրվեց առաջնագիծը՝ այդքան շատ չարչրկված ու հոկտեմբերի 5-6-ին Նիկոլի գովազդված հակահարձակում կոչվածի, իսկ իրականում՝ Լելեթեփեյի գործողության տապալումից անմիջապես հետո, հոկտեմբերի 8-ին անակնկալ նա գրառում արեց, թե առաջնագծում հայտնվել են պանիկա, խառնաշփոթ տարածող մարդիկ։ Զանգվածային մերկապարանոց մեղադրանքների կոչ արեց, ապա դիմեց «…մեր այն հայրենակիցներին, ովքեր ունեն համանման տեղեկություններ, կոչ եմ անում դիմել Ազգային անվտանգության ծառայություն…Դավաճանները չպետք է տեղ ունենան մեր շարքերում և մեր հերոսական գեներալների, սպաների, զինվորների, կամավորների, ազատամարտիկների թիկունքը պետք է մաքրել համանման տարրերից…»:

Նույն օրը կինը, որն Արցախում էր, ետ չմնալով ամուսնուց, շտապեց գիշերով գրառում անել դավաճանության մասին։ Սրան էլ հաջորդեց ԱԱԾ-ն. «առաջնորդի» հայտարարության հիման վրա՝ հաղորդագրություն տարածեց, թե կա ձերբակալված արցախցի։

Այդ օրը ԱԱԾ երիտասարդ նորանշանակ պետ, անփոխարինելի Քյարամյանը պաշտոնազրկվեց անհայտ պատճառներով, բայց մնաց Արցախում։ (Դա քննարկման թեմա է արդեն շուրջ 2 տարի, բայց այլ հարց է)։
Նիկոլի գրածից, դրան հաջորդած ԱԱԾ հաղորդագրությունից արդեն անցել է շուրջ երկու տարի: Օրերս ԱԱԾ-ն մերժել է հարցմանս մեջ նշված տեղեկությունը տրամադրել՝ պատճառաբանելով, թե նախաքննական գաղտնիք է (ամեն դեպքում հարցը հետապնդում եմ), բայց հատկանշական է, որ նույն հարցերին ի պատասխան՝ ՀՀ գլխավոր դատախազությունը հայտնել է, որ այդ ընթացքում պետական դավաճանության հոդվածով քրեական գործեր չեն հարուցվել։ Հետևաբար՝ առիթներ չեն եղել։

ՈՒղղակի նիկոլին պետք էր նման մթնոլորտ ձևավորել, թե բոլորը դավաճան են, ինքը՝ «հարիֆը, խեղճն ի՞նչ անի»։ Կինը շտապել էր ամուսնուն բարոյական աջակցություն ցուցաբերել։ Դե արդեն վաղուց հայ հետախույզի ուսադիրները նիկոլական ծառաների պալատական հանդերձանքով փոխած ԱԱԾ ծառայողները թութակի նման կրկնել էին շեֆի գրած բառերը։ Հանրությանը կեղծ դավաճանություններով, դավաճաններով սնուցելու, հանրային տրամադրություն արմատավորելու գործելաոճին արդեն տևական ժամանակ դարձել է ԱԱԾ աշխատաձևը։

Պարբերաբար, հատկապես առավոտյան ժամերին ԱԱԾ լրատվականը սարսափազդու ձայնով, կրկնվող կադրերով հավաքված տեսանյութով հայտնում է հերթական դավաճանության մասին։ Կադրերն էլ նոր չեն, դեռ 2018-ին գեներալ Մանել Գրիգորյանին իբր «տուշանկոների» համար վատ ռեժիսուրայով հավաքել էր այդ օրերին հեղափոխական ագիտատոր, այժմ Ալավերդու քաղաքապետ դառնալ ցանկացող ներկայիս ՔՊ-ական պատգամավորը, որը մինչև հիմա չի հերքել։ Իրարահաջորդ «դավաճանությունների» բոլոր դեպքերը մինչև երեկ առնչվում էին ՀՀ Զինված ուժերին։

Զինծառայողներ, պայմանագրայիններ։ Ստալինա-նիկոլական դատավճիռն արձակում էին, բայց հետո մոռանում էին ներողություն խնդրել, որ նրանցից շատերն արդարացվել են, մեղադրանքը՝ հանվել։ Անգամ որոշները ստացել են կոչումի ու պաշտոնի բարձրացում։

Կարևորը՝ հասարակությունը լսել է լրատվությունը, անդադար, չոր, լևիտանյան ձայնով դատավճիռ-հայտարարությունները։ ՈՒ զանգվածային ինքնախարազանում, թե մեր զինված ուժերը դավաճանել են, բոլորը դավաճանել են, « էն հարիֆը» (նիկոլը) անուժ է եղել այդ ամենի դեմն առնել, ու հիմա ի՞նչ մեղք ունի։ Երկար մտածելու, վերլուծելու համար էլ առիթ չէին տալիս, թե ինչու՞ են բոլոր նման, իբր բացահայտված դեպքերը թվագրված նիկոլական կառավարման 2020-2021 թվականներով։ Որևէ մեկը չի էլ վերլուծում, թե միգուցե հանրային մթնոլորտն է անպաշտպան դարձել. ամեն օր հայրենադավ հայտարարություններ ՔՊ-ական պատգամավորների, պաշտոնյաների, Նիկոլի շուրթերից լսելուց հետո թշնամու հետ կապ հաստատելը չի համարվում կարմիր գիծ, դավաճանություն, եղկելի արարք։ Բայց ԱԱԾ հեքիաթն այլևս դարձել էր շատ անհետաքրքիր, փուչիկը պայթում էր, հիմա ամեն մի խելագարի, սեփական մեղքերը քողարկելու համար արդեն դարձնում են ադրբեջանական լրտես, ինչպես նախօրեին արեցին վանաձորցի մի խենթ բիձուկի պարագայում։ Միայն պետք է կարդալ հաղորդագրությունը։ Ու այնքան են շտապել հայ հետախույզները, որ անգամ լուրը տարածելուց հետո չեն էլ տեղադրել պաշտոնական կայքում։

Ինչու՞ եմ հետաապնդում երկամյա անցյալ ունեցող այս բոլոր դեպքերը։ Պատասխանը առավել քան հստակ է՝ հատիկ-հատիկ, փաստ առ փաստ, դրվագ առ դրվագ, ֆեյսբուքյան գրառումներ ու նիկոլական խմբագրումներ իրար կողքի շարելով, հավաքվում է ՄԵԾ ԴԱՎԱՃԱՆՈՒԹՅԱՆ խճանկարը։ Ու հեռու չէ այն օրը, երբ վերջին մասնիկն է դրվելու միասնական պատկերի մեջ։

Հ․Գ բոլոր գրությունները՝ հարցումները, պատասխանները, գրառումները կցում եմ։ Հաջորդիվ մեկ այլ թշնամի բացահայտելու մասին նիկոլական հայտարարությունը, ի պատասխան հարցմանս, գրավոր հերքել է արդեն Քյարամյանն ու ՀՀ Քննչական կոմիտեն։ Այդ մասին՝ հետագայում»։